यसपटकको बजेट भाषणमा देखिएका कमिकमजोरीहरुले आमपोखरेलीहरुमा निराशा र चिन्ता थपिदिएको छ ।

पोखरा महानगरपालिकाले आगामी वर्षका लागि ल्याएको बजेट प्रक्रियामा देखिएको हतारो, त्रुटि र अव्यवस्थित कार्य सम्पादनको शैली देखेर आम पोखरेलीहरुमा निराशा छाएको छ । स्थानीय सरकारको नीति तथा कार्यक्रम र बजेटजस्तो गम्भीर विषयलाई तयार पार्दा पर्याप्त छलफल, योजना र समन्वयको जरुरी हुन्छ । तर पोखरा महानगरले भने यो सबै विषयलाई बेवास्ता गरेर अन्तिम घडीमा हतार–हतार बजेट पेस गर्यो, जसले महानगरको नेतृत्व र प्रशासनप्रतिको गैरजिम्मेवारीपनालाई उदाङ्गो बनाईदिएको छ ।

बजेट पेस गर्नुअघि वडाध्यक्षहरूबीच सहमति जुटाउनै २ बजेसम्म कुर्नु परेको थियो । त्यसपछि नगर सभामा नीति तथा कार्यक्रम र बजेट एकैपटक पेस गरियो । यस्तो कामले प्रक्रिया मात्रै गडबड बनाएको छैन, महत्वपूर्ण विषय छुट्ने र मिल्दै नमिल्ने कुराहरू बजेट पुस्तिकामा देखिएका छन् ।

सबैभन्दा चित्त दुख्ने कुरा के हो भने नीति तथा कार्यक्रममा प्राथमिकतामा राखिएको कृषि क्षेत्र नै बजेट वक्तव्यबाट गायब भएको छ । जब नीति र बजेटमै तालमेल मिल्दैन भने जनताले बुझ्ने कुरा के रह्यो? कृषि जस्तो आधारभूत क्षेत्रलाई स्पष्ट रूपमा नदेखाइनु ठूलो कमजोरी हो । विभागका प्रमुखहरूले खर्च केन्द्रमा राखिएको तर्क गरे पनि, त्यो जनतालाई अल्मल्याउने कुरा मात्रै हो ।

अति विदेश भ्रमणमा गईरहने मेयर आचार्यले आगामी दिनमा आफ्ना यस्ता कमजोरीहरु नसच्याउने हो भने उनी ‘गफाडी मेयर’मा नैं सीमित हुने निश्चित छ ।

यति मात्रै होइन, बजेट ल्याउने दिन महानगरका प्रमुख र प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतले गाईजात्रा देखाउनुको मूख्य कारण उनिहरुको भोलिपल्ट सोमबारका दिन तय भएको चीन भ्रमण नैं प्रमुख कारण थियो । विदेश भ्रमणका कारण यति महत्वपूर्ण कामलाई प्राथमिकतामा नराख्नु गम्भीर लापरबाही हो । यसअघि पनि मेयर आचार्यको बारम्बार विदेश यात्रा प्रति आलोचना हुँदै आई रहेको थियो । यसपटक बजेट भाषण नैं वेवास्ता गर्दै गरिएको हर्कतले सिङ्गो पोखराले गलत जनप्रतिनिधि चुनेको आभाष भएको छ ।

वडास्तरमा बजेटको सिलिङबारे रस्साकस्सी हुनु, अन्तिम समयमा सहमति जुट्नु, र प्राथमिकता छुट्टै नभएको योजना देखिनु—यी सबैले राजनीतिक भागबण्डा हाबी भएको देखाउँछ । विकास योजना त नीति र तथ्यमा आधारित हुनुपर्ने हो, तर पोखराको बजेटमा चाहिँ आपसी बार्गेनिङ र सन्तुलनको खेल बढी देखियो ।

नीति तथा कार्यक्रममा नभएको कुरा बजेटमा आउनु, र भएका कुरा छुट्नु अर्को गम्भीर विसंगति हो । फोहोरमैला व्यवस्थापनजस्तो विषय नीति दस्तावेजमा छुटेको तर बजेटमा आएको देखिन्छ । यस्तो तालमेल नहुँदा कार्यान्वयनमै समस्या आउँछ नैं ।

पोखराको बजेटले योजना, समन्वय र पारदर्शितामा गम्भीर कमजोरी देखाएको छ । बजेट भनेको केवल रकमको हिसाबकिताब होइन, यो त जनताको आशा, अपेक्षा र विकासको मार्गचित्र हो । त्यसैले, महानगरले सिङ्गो पोखराको विकासको भविष्य निर्माण गर्दा सचेत र जिम्मेवार बनेर काम गर्नुपर्ने देखिएको छ । यसपटकको बजेट भाषणमा देखिएका कमिकमजोरीहरुले आमपोखरेलीहरुमा निराशा र चिन्ता थपिदिएको छ ।

मेयर धनराज आचार्य यतिबेला केबल बुख्याँचामात्र भएका छन्, सिङ्गो पोखराको अभिभावक बन्न सकिरहेका छैनन् । अन्त्यमा, मेयरको विदेश भ्रमण भन्दा आमपोखरेलीहरुलाई यहाँको विकास र योजनासँग जोडिएको बजेट कार्यक्रम नैं महत्वपूर्ण हो । अति विदेश भ्रमणमा गईरहने मेयर आचार्यले आगामी दिनमा आफ्ना यस्ता कमजोरीहरु नसच्याउने हो भने उनी ‘गफाडी मेयर’मा नैं सीमित हुने निश्चित छ ।