पोखरा, १५ कार्तिक । नेकपा एमालेका नेताहरु मिलेर म्याग्दीको बेनीस्थित कुमारी बहुउद्देश्यी सहकारी संस्थाको डेढ अर्ब रुपैयाँ नगद हिनामिना गर्दा समेत कारवाही हुन सकेको छैन । एमाले नेतृत्वको सरकार भएका कारण सहकारी रजिस्ट्रारको कार्यालय, गण्डकीले समेत ठगीमा संलग्न एमाले नेतामाथि कारवाही गर्न डराएको छ ।

म्याग्दी जिल्ला समन्वय समिति प्रमुख समेत रहेका एमाले नेता राजकुमार थापाको नेतृत्वमा सर्वसाधारणको १ अर्ब ४९ करोड रुपैयाँ हिनामिना गरिएको सहकारी रजिष्ट्रारको कार्यालय गण्डकीले गरेको छानबिन प्रतिवेदनमा उल्लेख छ । वित्तीय छानबिन प्रतिवेदन आएको महिनौं हुँदा पनि एमाले नेताहरुको दवाव र धम्कीका कारण सहकारी रजिष्ट्रार कार्यालय, गण्डकी प्रदेश कार्यालय पोखराले कारवाही गर्ने हिम्मतसम्म गर्न सकेको छैन ।

सहकारीका हालका अध्यक्ष यमबहादुर रोकाले ०८१ जेठ २५ मा सहकारी रजिस्ट्रारको कार्यालयमा निवेदन दिएर संस्थाको आर्थिक हिसाबकिताब छानबिन गरिदिन माग गरेका थिए । त्यसपछि सहकारी रजिस्ट्रारको कार्यालयले वित्तीय विश्लेषक निर्मल गौतमलाई छानबिन गर्ने अधिकारी तोकेको थियो । ‘सहकारीको समग्र वित्तीय विश्लेषण गर्दा राजकुमार थापाको नेतृत्वमा रहेको समितिकै पदाधिकारीको मिलेमतोमा १ अर्ब ४९ करोड नगद हिनामिना गरेको देखिन्छ,’ गौतमले भने, ‘सहकारीमा चरम वित्तीय अराजकता पाइएको छ ।’

०६५ सालमा खुलेको सहकारीमा थापा सुरुवाती दुई कार्यकाल सचिव र ०७९ मा जिसस प्रमुख निर्वाचित हुनुअघिसम्म उपाध्यक्ष थिए । १ सय १९ पृष्ठ लामो छानबिन प्रतिवेदनमा सर्वसाधारणको रकम हिनामिनामा मुख्य दोषी थापालाई नै किटान गरिएको छ ।

प्रतिवेदनअनुसार थापाले बेनी बजारमा चलाउँदै आएको निजी स्कुल बुद्ध एकेडेमीमा सहकारीबाट १६ करोड रुपैयाँ लगिएको छ । सहकारीको रकम लैजाँदा थापाले कुनै धितो राखेका छैनन् । थापा र लोकबहादुर पुनले सहकारीबाट १८ करोड निकालेर पर्वतको जलजला गाउँपालिकामा जग्गा किनेका छन् । यस्तै सहकारीबाट १० करोड निकालेर राजकुमार थापा, लोकबहादुर पुन, गेमबहादुर घर्ती र मनप्रसाद छजालीका नाममा जग्गा खरिद गरिएको छ । सहकारीको रकमबाट जग्गा खरिद गरेर प्लटिङ गरेको छानबिन प्रतिवेदनमा उल्लेख छ । उनीहरूले रकम निकाल्दा कुनै धितो राखिएको छैन । बिनाधितो नगद झिक्ने बेला थापाले सहकारीका कर्मचारीलाई धम्की दिएको अडियो रेकर्डसमेत समितिले छानबिन गरेको थियो ।

सहकारी ठगीमा संलग्न एमाले नेता राजकुमार थापा आफ्ना पार्टीका नेताहरुसँग ।

थापाकी श्रीमती र सहकारीका सञ्चालक समितिका पदाधिकारीका नाममा १५ करोड रकम निकासा भएको छ । सहकारीकै पूर्वव्यवस्थापक रुद्रबहादुर गुरुङले ५ करोड, लेखासमितिका पदाधिकारी लोकबहादुर पुनले ३० लाख रुपैयाँ हिनामिना गरेको पाइएको छ । सहकारीको बचत हिनामिनामा संलग्न सबैजसो पदाधिकारीएमाले निकट छन् । उनीहरूले सबैजसो कर्जा शून्य प्रतिशत ब्याजदरमा लिएको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ ।

सहकारीले गरेको आम्दानी नदेखाएरसमेत रकम हिनामिना गरिएको छानबिन प्रतिवेदनमा उल्लेख छ । सञ्चालक समितिमा रहेकाहरूले परिवारका सदस्यका नाममा सहकारीको अधिकांश सेयर राखेका छन् । सहकारीमा देशमै सबैभन्दा बढी ब्याजदर पाइने हल्ला चलाएर एक जनाकै ५० लाखभन्दा बढी निक्षेप राखेर हिनामिना गरिएको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ । सहकारीको कार्यक्षेत्र म्याग्दी जिल्ला हो । ४३ सय ८६ बचतकर्ता रहेको कुमारी सहकारीमा ४ सय १८ जना मात्र सेयर सदस्य छन् । सेयर सदस्यहरू रकम हिनामिनामा संलग्नहरूकै पारिवारिक व्यक्ति मात्र रहेका छन् ।

वित्तीय विश्लेषक गौतमले गत असार पहिलो साता छानबिन प्रतिवेदन बुझाएका थिए । प्रतिवेदन बुझाएको लामो समय भइसक्दा पनि अनुसन्धान अघि नबढाइएको बचतकर्ताको गुनासो छ । सहकारीबाट बिनाधितो रकम झिकेर खरिद गरिएका जग्गा रोक्का गरेर अदालतमा मुद्दा चलाउनुपर्ने उनीहरूको माग छ । सहकारी रजिस्ट्रार भेषराज रिजालले हिनामिनामा संलग्न देखिएकाहरूले ३ महिनाभित्र हिसाब मिलाउने भनेका कारण मुद्दा अघि नबढाइएको तर्क गरे । ‘तीन महिना बितिसकेकाले अब कारबाही अघि बढाउँछौं,’ उनले भने ।

सहकारीको रकम हिनामिनाका मुख्य आरोपित थापाले सञ्चारमाध्यमसँग कुरा गर्दै रकम फिर्ताको काम भइरहेको बताएका छन् । ‘अब बचतकर्ताको ६५ करोड जति फिर्ता गर्नुपर्ने छ, ८–१० महिनाभित्र सबै रकम फिर्ता गर्छु,’ उनले कान्तिपुरकर्मीसँग टेलिफोनमा भने, ‘मेरै ससुरालीको त्यहाँ २ करोड जति बचत छ । मेरै श्रीमती लीला थापाका नाममा समेत ६० लाख बचत त्यहीं छ । अरूको रकम बुझाएर मात्र हाम्रो बचत लिने सोचाइमा छौं । फिर्तै गर्न नसकिने अवस्था छैन ।’ म्याग्दीका जिल्ला प्रहरी प्रमुख भरत श्रेष्ठले कुमारी बहुउद्देश्यीय सहकारी संस्थामा रकम हिनामिना भएको जानकारी कहींकतैबाट नआएको बताए । ‘रकम हिनामिनाको कुनै उजुरी आएको छैन । कसरी कारबाही अगाडि बढाउने ?’ उनले भने ।

गण्डकी प्रदेशमा यसअघि पोखराको प्राइम सहकारीमा १ अर्ब ५९ करोड हिनामिनाको प्रतिवेदन सार्वजनिक भएको थियो । पोखराकै सूर्यदर्शन सहकारीमा करिब १ अर्ब ३५ करोड रुपैयाँ हिनामिना भएको पाइएको छ । बागलुङको इमेज बचत तथा ऋण सहकारीमा करिब डेढ अर्ब रुपैयाँ हिनामिना भएको सार्वजनिक भइसकेको छ । झन्डै डेढ वर्ष फरार रहेका इमेजका अध्यक्ष देवकुमार नेपाली पक्राउ परेर प्रहरी अनुसन्धानमा छन् । उनी एमालेबाट निर्वाचित ढोरपाटन नगरपालिका प्रमुख हुन् ।