पोखरा, ४ साउन । ललितपुर भैसेपाटीमा रहेको नेपाल  मेडिसिटी हस्पिटलमा चिकित्सक र अस्पताल प्रशासनको लापरवाहीका कारण आफन्तको मृत्यु हुन पुगेको भन्दै परिवारजनले घटनाको छानबिन र दोषीमाथि कारवाहीको माग गरेका छन् ।

पोखराका ७५ वर्षीय योगेन्द्रबहादुर बस्नेतको चिकित्सकको हेलचेक्र्याइले जेठ २५ गते निधन भएको भन्दै छोरा समिरबहादुर बस्नेतले छानबिनको माग गरेका हुन् । छोरा समिरले बुबाको उपचारका क्रममा लापरवाही भएको यथेष्ट आधार र प्रमाणहरु भेटिएको भन्दै घटनामा संलग्न चिकित्सकदेखि अस्पताल प्रशासन समेतलाई कारवाहीको माग गरेका छन् ।

नेपाल मेडिकल काउन्सिल र अस्पताल प्रशासनमा समेत घटनाको छानबिन गर्न उजुरी दिइएको भएपनि अहिलेसम्म अस्पताल प्रशासनले यस विषयमा सोधपुछ गर्दा फोन नउठाउने, वेवास्ता गर्ने र समय गुजार्ने बाहेक छानबिनको कुनै प्रक्रिया नै शुरु नगरेपछि परिवारजनले पत्रकार सम्मेलन गर्दै छानबिनका लागि सार्वजनिक अपिल गरेका छन् ।

नेपाल मेडिसिटी अस्पतालका चिकित्सक र स्वास्थ्यकर्मीको लापरवाहीका कारण बुबा योगेन्द्रबहादुर बस्नेतको निधन भएको सम्बन्धमा पत्रकार सम्मेलन गर्दै घटनाको निष्पक्ष छानबिन र दोषीमाथि कारवाहीको माग गर्दै छोरा समिरबहादुर बस्नेत । तस्विर: सुदर्शन रञ्जित/डन न्यूज

जेठ १७ गते छोरा समिरले बुबाको सामान्य स्वास्थ्य चेकजाँच गर्न मेडिसिटी अस्पताल लगेका थिए । चिकित्सकले चेकजाँचका क्रममा पित्त थैलीको अपरेशन गर्नुपर्ने बताएपछि जेठ २२ गते नैं ल्याप्रोस्कोपी विधिद्वारा शल्यक्रिया गरिएको थियो । तर सोही शल्यक्रियाको क्रममा सम्बन्धित चिकित्सक, सहयोगी र अस्पताल प्रशासनले विरामीको स्वास्थ्य अवस्थाको बारेमा गम्भिरताका साथ नलिदाँ विरामीको मृत्यु हुन पुगेको थियो ।

पत्रकार सम्मेलन गर्दै छोरा समिरले केही प्रश्नहरुको जवाफ र न्यायका लागि सम्बन्धित निकायसँग अनुरोध गरेका छन् । पत्रकार सम्मेलनमा जारी विज्ञप्तिमा बुँदागत रुपमा परिवारजनहरुले उपचारका क्रममा देखिएका त्रुटि, चिकित्सकको लापरवाही र अस्पताल प्रशासनसँग छानबिनका लागि दिइएको निवेदनका सम्बन्धमा पनि प्रश्न उठाएका छन् ।

प्रेस वक्तव्य

पत्रकार साथीहरु !

नेपाली स्वास्थ्य संस्थाहरुप्रति गरिएको विश्वास र हाम्रो विश्वासमाथि कुठाराघात गर्दै स्वास्थ्य संस्थाकै गम्भीर लापरबाहीका कारण एक जना सामान्य विरामीको कसरी ज्यान जान्छ भन्ने दुखद् र पीडादयी घटना यहाँ उजागर गर्न गइरहेको छु । जुन मेरो परिवारमाथि नै घटेको घटना हो ।

मेरो बुवा योगेन्द्रबहादुर बस्नेतलाई मैले नियमित स्वास्थ जाँचको लागि मिति २०७९/२/१७ गते नख्नुस्थित नेपाल मेडिसिटी हस्पिटलमा लगेको थिएँ । स्वास्थ्य जाँचको लागि उक्त हस्पिटलका जानेबित्तिकै डा. सुनील शर्मासँग परामर्श गरेका थियौं । शर्माले पित्त थैलीको अपरेशन गर्नुपर्छ भन्नुभयो । उहाँले भनेअनुसार नै भर्ना भई मिति २०७९/२/२२ गते मेरो बुवाको ल्याप्रोस्कोपी विधिद्वारा अपरेसन भएको थियो ।

मेरो बुवा उच्च रक्तचापको विरामी भएको हुँदा उहाँले प्रयोग गर्दै आउनुभएको वारफारिन (Warfarin) नामक औषधी अपरेशन हुनुभन्दा ७२ घण्टा अगावै बन्द गरिएको थियो । अपरेशन गर्ने बेलामा उच्च जोखिम (High risk) छ भनिएको र इलेक्टिभ केस (Elective Case) मा उच्च जोखिम (High risk) किन लिइएको सो कुरा बुझ्न सकेनौं । अपरेशन पश्चात अपरेशन नर्मल भएको र करिब २४ घण्टापछि वार्डमा सिफ्ट गरिएको थियो । उक्त समयमा विरामीलाई हस्पिटलले उपलब्ध गराउने सामान्य डाईट (diet) खुवाई १/२ दिनमा डिस्चार्ज गर्ने कुरा भएको थियो । २०७९/०२/२४ गते बेलुका करिब ६ बजेतिरबाट विरामीले अपरेशन गरेको ठाउँमा दुखेको भनेको हुँदा नर्सिङ स्टेसनमा खबर गरिएको थियो । सो पश्चात प्रेसर, पल्स नाप्दा सामान्य रहेको भनियो । तत् पश्चात विरामी ट्वाइलेट जाँदा अचानक ढल्नुभई मुख बाँगिएको थियो ।

७५ वर्षीय योगेन्द्रबहादुर बस्नेत, जसको नेपाल मेडिसिटी अस्पतालमा उपचारका क्रममा चिकित्सक र स्वास्थ्यकर्मीले चरम लापरवाहीका कारण मृत्यु हुन पुगेको भन्दै आफन्तजनले छानबिनको माग गरेका छन् ।

२ जनाको सहयोगमा वहाँलाई नजिकैको बेडमा सुताई नर्सिङ स्टेसनमा जानकारी गराईएको थियो । त्यसपछि नर्स, मेडिकल अफिसर र कार्डियोलोजिस्ट आई गरी सामान्य रहेको भनियो । उक्त समयमा विरामी रक्तचाप उच्च रहेको थियो । बेलुका ८ बजे तिर बेड सिफ्ट गर्नुभन्दा अगाडि पुनः ढल्नुभएको (स्ट्रोक) थियो । त्यसपछि विरामीको हेमोग्लोबिन/सोडियम (hemoglobin/sodium) कम भएको भनी नुन पानी खुवाउन र विरामी कमजोर भएकोले हस्पिटले उपलब्ध गराउने खाना खुवाउन भने बमोजिम जबरजस्ती खुवाईएको थियो । तत् पश्चात विरामीलाई पेन किलर (pain killer) र (gastritis) ग्यास्ट्राइटिसको औषधी दिइएको थियो । उक्त औषधी दिँदा समेत विरामीले दुखीरहेको छ भन्नुभएको थियो ।

मेडिकल अफिसरले ठिक हुन्छ भन्नुभएको थियो । करिब ९ बजेतिर विरामी स्ट्रोक (stroke)का कारण बेडमै पुनः ढल्नुभएको थियो । तत् पश्चात मेडिकल अफिसर आई मनिटर (monitor) लगाउने काम गरिएको थियो र रगत चढाइएको थियो । राती करिब ३ बजे तिर विरामी अचेत हुन गई मेडिकल अफिसरलाई बोलाइएकोमा निज मेडिकल अफिसरले एनेसथेसियोलोजिष्ट (anesthesiologist)लाई बोलाई सिपिआर (CPR)दिई आईसियु (ICU)मा लगिएको थियो । त्यसपछि मात्र भिडियो एक्सरे गरी इन्टरनल बिल्डिङ (internal bleeding) भएको जानकारी दिइ अपरेशन गर्नुपर्ने जानकारी दिइयो । अपरेशन गरी बिल्डिङ (bleeding) नरोकिएको र मल्टी अर्गान (multi organ) फेल भएको कारणले विरामीलाई पुनः भेन्टिलेटरमा राख्नुपर्ने र बाँच्ने सम्भावना न्यून रहेको भनियो । भेन्टिलिटेरमा राखिएको अवस्थामा नै २०७९/२/२५ गते दिउँसो करिब २ बजे विरामीको निधन भयो । त्यसपछि मिति २०७९/३/६ गते सो सम्बन्धमा छानविन गरी पाउँ भनी निवेदन दिएकोमा डा. जयन्द्र बज्राचार्य नेतृत्वमा छानविन समिति गठन गरिएको थियो ।

त्यसको करिब एक हप्तापछि हस्पिटल गएर बुझ्दा उपचारमा संलग्न मुख्य डाक्टर सुनिल शर्माको सेकेन्ड कल डाक्टर राजिव मिश्रले विरामीको अवस्था ठिक रहेको भनी २०७९/२/२४ गते राती करिब १० बजे जानकारी गराइएको थियो । शर्माले बिरामीको अवस्था जानकारी पाएको र अर्का डाक्टर राजीव मिश्रलाई विरामी हेर्न जान भनिएकोमा अस्पताल उपस्थित नभइकन विरामीको अवस्था सामान्य रहेको भनि गलत रिपोर्ट गरेको भनेर डा. सुनील शर्माले नै बताएका छन् ।

उच्च जोखिम (High risk)मा रहेका विरामीलाई सोडियम/हेमोग्लोबिन कम भएको जानकारी हुँदा हुँदै र ३ पटक स्ट्रोक (stroke) हुँदा समेत सोडियम/हेमोग्लोबिन (sodium/hemoglobin) को शंका नगरी सर्जरी (surgery) मा संलग्न कुनै पनि वरिष्ठ डाक्टर उपस्थित नभई मेडिकल अफिसरको भरमा विरामी अचेत भएपछि मात्र खोजतलास गरी कारण पत्ता लगाइएको थियो । २०७९।२।२४ गते बेलुका करिब ६ बजेबाट उपचारको लागि कुन कुन डाक्टर उपस्थित हुनुपर्ने थियो र को को उपस्थित भएर के कुन उपचारका विधि अवलम्बन गरियो भन्ने बारेमा सत्य तथ्य छानविन गरी कारबाही गर्न माग गरि असार ६ गते निवेदन दिएका थियौं ।

अटेरी समूह : नेपाल मेडिसिटी अस्पताल सञ्चालकहरुको समूह । जसलाई लापरवाहीका कारण विरामीको मृत्यु भएको सम्बन्धमा उजुरी गर्दा पनि कुनै मतलव नै छैन ।

तत् पश्चात डा. जयन्द्र बज्राचार्यको संयोजकत्वमा छानबिन समिति गठन गरी ३ जना डाक्टरलाई निलम्बन गरी छानबिन छालिएको पत्र हामीलाई दिइयो । पत्र दिने समयमा डा. सुनील शर्माले डा. राजीव मिश्रलाई ड्युटीमा भएर विरामी जाँच गर्नभन्दा नगइकन विरामी सामान्य अवस्थामा रहेको भनि जानकारी गराएको बताएका थिए । सो समयमा डा. राजीव मिश्रलाई बोलाएर सोध्दा हात काटेर स्कुटर चलाउन नसकेका कारण अस्पताल नआएको भनि गैरजिम्मेवारपूर्ण जवाफ दिए । यदी उनी आउन नसक्ने भए किन अस्पताल प्रशासनलाई जानकारी गराएनन् र विरामीको अवस्थाबारे प्रशासनले किन ध्यान दिएन भन्ने गम्भीर लापरबाही उजागर भएको छ । अस्पतालको लापरबाहीले बुबाको मृत्यु भएको ४२ दिन बितिसक्दा पनि न अस्पतालले मृत्यु हुनुको कारण दिन सकेको छ, न गतिलोसँग छानबिन भएको छ । यस्तो अवस्थामा अस्पतालले गरेको गम्भीर लापरबाहीले बुबाको ज्यान गुमाएपछि पनि न्यायको आभास नभएपछि मिडियासमक्ष आएका हौं । घटनाको सत्यतथ्य छानबिन गरेर यथार्थ सार्वजनिक गरियोस् र कारकाही होस् भन्ने माग राख्दछौं ।

पटक–पटक यस्ता घटनाहरु दोहोरिरहेका छन् नेपाल मेडिसिटी अस्पताल ललितपुरमा । यो अस्पताल बिरामीका लागि काल बन्दैछ ।

यस्तो अवस्थामा केही प्रश्नहरुको जवाफ र न्यायका निम्ति हामीले याचना गरिरहेका छौं ।
१. Elective Case मा high risk लिन किन अप्रेसन गर्न लगाइएको ?
२. High Risk लिइएको विरामीलाई क्याबिनमा सारिएपश्चात ३ पटक कतचयप हुँदासमेत किन सर्जरीको डाक्टर नआएको ?
३. अप्रेसन गरिएको विरामीमा सोडियम र हेमोग्लोबिन कम भएको जानकारी हुँदा हुँदै इन्टरनल ब्लिडिङको शंका किन नगरिएको ?
४. विरामीले अप्रेसन गरिएको ठाउँमा दुख्यो भन्दाभन्दै कतचयप भएपछि पनि जबर्जस्ती किन खाना खुवाइएको ?
५. सर्जरीका प्रमुख डाक्टर सुनील शर्मा (९८५१०४७११४) ले अस्पतालका अनकल ड्युडीमा रहेका डाक्टर राजीव मिश्र जान भनिएकोमा आफू नभएको भन्दै गर्वका साथ भन्दा पनि अस्पताल किन मौन बस्यो ?
६. मृत्युको कारण डिआसी भनिएकोमा कारण भने किन खुलाइएन ?
७. प्रेसर तलमाथि भएको भनिएकोमा जेठ २४ गते बेलुका करिब ५ बजेदेखि बिहान ३ बजेसम्म उपचारका लागि केके गरियो ?
८. असार ६ गते निवेदन दिएपश्चात अस्पतालले ३ जना डाक्टरलाई निलम्बन छानबिन गरी अनुसन्धान अगाडि बढाउने भनिएकोमा पटक पटक ताकेता गर्दासमेत अहिलेसम्म कुनै जानकारी नगराउनुले पनि अस्पतालले घटनालाई दबाउन खोजिएको देखियो ।
९. बारम्बार घटनाबारे जानकारी लिन खोज्दा छानबिनमा संलग्न डा. जयन्द्र वज्राचार्य (९८०१२३५६२१) र डा. नीलमणि उपाध्याय (९८०१२३५७५९) सम्पर्कमा आउन नखोज्ने र छानबिन भइरहेको भनेर उत्तर दिने गरेको हुँदा असार २८ गते मेडिकल काउन्सिलमा उजुरी दर्ता गराइएको हो ।
१०. मेडिकल काउन्सिलका डा. कृष्ण अधिकारी (९८५१०३७१९५) मेडिसिटी अस्पताललाई उजुरीबारे जानकारी गराइएको र छानबिन गर्न लामो समय लाग्ने भनि जानकारी दिइएकोमा कहिलेसम्म छानबिन सकिने हो र हामीले यथार्थ घटनाबारे जानकारी पाउन सक्ने हो ?

धन्यवाद
छोरा समिरबहादुर बस्नेत
९८५६०३६१११