पोखरा, २० साउन । पोखराको संस्कृत माध्यमिक विद्यालय परिसरमा निर्मित भगवान शंकरको जटाबाट निस्कने जलधाराको उद्घाटन एक महत्त्वपूर्ण धार्मिक र सांस्कृतिक घटनाको रूपमा सम्पन्न भएको छ। केदारेश्वर महादेव मणि मन्दिरका पीठाधीश चिद्घन चैतन्यजी महाराजले एक भव्य समारोहबीच यो जलाशय र उद्यानको उद्घाटन गर्नुभयो।

विद्यालयको आन्तरिक स्रोत र डिभिजन वन कार्यालय, कास्कीको सहयोगमा निर्मित यो उद्यानको लागत ५ लाख ९२ हजार रुपैयाँ रहेको छ। भगवान शंकरको जटाबाट निस्कने जलधारा, जुन गंगा नदीको प्रतीक मानिन्छ, सनातन धर्ममा अत्यन्त पवित्र मानिन्छ। गंगाको उद्गम भगवान शंकरको जटाबाट भएको विश्वासले यो जलधारा सनातन धर्मावलम्बीहरूका लागि विशेष धार्मिक महत्त्व राख्छ। यो उद्यानले विद्यार्थीहरूलाई धार्मिक र सांस्कृतिक मूल्य–मान्यताप्रति प्रेरित गर्नुका साथै शान्त वातावरणमा अध्ययन गर्ने अवसर प्रदान गर्नेछ।

उद्घाटन समारोहमा बोल्दै चैतन्यजी महाराजले धर्मको गहिरो दर्शन प्रस्तुत गर्नुभयो। उहाँले भन्नुभयो, “आत्मसन्तुष्टि र स्थिर मनले गरेको धर्म मात्र सार्थक हुन्छ। धर्मले सबैलाई एकताको सूत्रमा बाँध्छ।” उहाँले धर्मलाई व्यक्तिको कर्तव्य र कर्मसँग जोड्दै मनमा शान्ति र स्थिरता नभएको दान वा पूजाको कुनै अर्थ नहुने स्पष्ट पार्नुभयो। उहाँले अभिभावकहरूलाई आफ्ना सन्तानलाई धर्म र संस्कृतिको शिक्षा दिन आग्रह गर्नुभयो। साथै, विदेश पलायन हुने युवाहरूलाई देशमै बसेर सेवा गर्न प्रेरित गर्नुभयो।

नेपाल सनातन धर्मको एक प्रमुख केन्द्र हो। यहाँका पशुपतिनाथ, मुक्तिनाथ, जनकपुरधाम, लुम्बिनी र स्वयम्भूनाथजस्ता तीर्थस्थलहरूले विश्वभरका हिन्दू धर्मावलम्बीहरूलाई आकर्षित गर्छन्। सनातन धर्मले विश्व शान्ति, सहिष्णुता र मानवताको सन्देश बोकेको छ, र नेपालले यी मूल्यहरूलाई संरक्षण गर्दै आएको छ। संस्कृत विद्यालयहरूले गुरुकुल परम्परालाई जीवित राख्दै वेद, कर्मकाण्ड र आधुनिक शिक्षालाई सन्तुलनमा राखेर नयाँ पुस्तालाई तयार पार्दै छन्।

कार्यक्रममा विद्यालय व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष विष्णुप्रसाद अधिकारीको अध्यक्षतामा सम्पन्न भएको थियो। नेपाल पत्रकार महासंघ गण्डकीका अध्यक्ष रमेश पौडेललाई पत्रकारिता, धर्म, संस्कृति र शैक्षिक क्षेत्रमा पुर्‍याएको योगदानको कदर गर्दै सम्मान गरिएको थियो। कार्यक्रममा विद्यालयका प्राध्यापक श्रीकृष्ण सिग्देल र प्रा.डा. जग्गनाथ रेग्मीले धर्म, संस्कृति र संस्कृत शिक्षाको महत्त्वबारे प्रकाश पार्नुभयो।

संस्कृत माध्यमिक विद्यालयले नर्सरीदेखि कक्षा १२ सम्म शिक्षा प्रदान गर्दै आएको छ। हाल यहाँ २ सय ६० जना विद्यार्थी अध्ययनरत छन्, जसमध्ये ७० जनालाई निःशुल्क आवास र भोजनको व्यवस्था गरिएको छ। गुरुकुल शिक्षाको संरक्षण र सम्वद्र्धनका लागि स्थापित अक्षयकोषमा ६५ लाख रुपैयाँ जम्मा भएको अध्यक्ष अधिकारीले जानकारी दिनुभयो। विद्यालयले संस्कृत र वेद कर्मकाण्डका साथै अंग्रेजी, विज्ञान र गणितजस्ता आधुनिक विषयहरू पढाउँदै आएको छ, जसले विद्यार्थी संख्यामा वृद्धि भएको प्राध्यापक सिग्देलले बताउनुभयो।

सनातन धर्मले विश्वलाई शान्ति, करुणा र एकताको सन्देश दिएको छ। नेपालको सांस्कृतिक र धार्मिक परम्पराले विश्वमा सनातन धर्मको महत्त्वलाई अझ उजागर गरेको छ। यस्ता धार्मिक स्थल र गुरुकुलहरूले नयाँ पुस्तालाई आफ्नो संस्कृति र धर्मप्रति गर्व गर्न प्रेरित गर्छन्। पोखराको यो संस्कृत विद्यालयले पनि यही उद्देश्य बोकेर सनातन धर्म र संस्कृतिको संरक्षणमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्दै आएको छ।

नेपाल, सनातन धर्म र हिन्दू संस्कृतिको पवित्र भूमि, जहाँ आध्यात्मिकता र संस्कृतिको गहिरो सम्बन्ध रहेको छ। विश्वमा सनातन धर्मको इतिहास हजारौं वर्ष पुरानो छ, जसले मानव जीवनलाई आत्मसन्तुष्टि, शान्ति र एकताको मार्ग देखाउँछ। वेद, उपनिषद्, पुराण र गीताजस्ता ग्रन्थहरूले सनातन धर्मलाई विश्वकै प्राचीन र समृद्ध धार्मिक परम्पराको रूपमा स्थापित गरेका छन्।

नेपाल, भगवान पशुपतिनाथको पवित्र भूमि, गंगा–कोशीको उद्गमस्थल र हिमालयको काखमा अवस्थित भएकाले सधैं धार्मिक र सांस्कृतिक केन्द्रको रूपमा चिनिन्छ। यहाँका मन्दिर, तीर्थस्थल र गुरुकुलहरूले सनातन धर्मको संरक्षण र सम्वद्र्धनमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्‍याउँदै आएका छन्।